Reklama
środa, 13 maja 2026 03:52
Reklama
Reklama
Reklama

99 lat temu wybuchło Powstanie Wielkopolskie. Pierwszą ofiarą był Jan Mertka z Przygodzic ZDJĘCIA

99 lat temu wybuchło Powstanie Wielkopolskie. Chociaż jedyne zwycięskie, to dopiero od kilku lat jest odkrywane. Jego pierwszą ofiarą był Jan Mertka z Przygodzic, który zginął w czasie służby patrolowej granicy w Szczypiornie. Akt jego śmierci kilka lat temu odnaleziono w urzędowych kronikach. A sama gmina rok 2018 w całości poświęci Powstaniu Wielkopolskiemu. Podobnie, jak samorząd województwa wielkopolskiego.
99 lat temu wybuchło Powstanie Wielkopolskie. Pierwszą ofiarą był Jan Mertka z Przygodzic ZDJĘCIA

Odnaleziony kilka lat temu akt zgonu Jana Mertki nadal budzi wiele emocji. I przyciąga do przygodzickiego USC zainteresowanych historią Powstania Wielkopolskiego, ale też osoby szukające pokrewieństwa z mężczyzną. Dlatego gmina postanowiła wykorzystać fakt, że jej mieszkaniec to pierwsza ofiara zrywu z 1918 roku.

Według informacji zawartych w dokumencie, Jan Mertka w dniu wybuchu Powstania pełnił służbę patrolową na granicy w Szczypiornie. Został zastrzelony przez Niemców o godzinie 11.30. W odwecie powstańcy zajęli Boczków, który stał się pierwszą wyzwoloną w czasie przewrotu miejscowością. –  Akt został przetłumaczony – mówi Damian Kołacki z Urzędu Stanu Cywilnego w Przygodzicach.  - Wymagało to czasu, ponieważ dokument był sporządzony w języku niemieckim i do tego w gotyku, co nawet dla niektórych tłumaczy było problemem.

Oficjalna prezentacja odnalezionego aktu, połączona z akcją „Mertka wyjęty z szafy”, miała miejsce trzy lata temu. Kopie dokumentu, razem z tłumaczeniem, trafiły do wszystkich szkół w gminie. Teraz akt ponownie posłuży do propagowania wiedzy o samym powstaniu, jak i gminie, z której pochodził i która może poszczycić się jeszcze jednym żołnierzem walczącym w tym zrywie - Antonim Lepką z Chynowej, który spoczywa na tamtejszym cmentarzu. – Rok 2018 będzie rokiem Powstania Wielkopolskiego w naszej gminie. W ten sposób chcemy uczcić stulecie jego wybuchu – mówi Tomasz Wojtasik z Urzędu Gminy w Przygodzicach. Będzie to ostatnia okazja, by zobaczyć oryginał aktu zgonu Jana Mertki w urzędzie, w którym został sporządzony. Z końcem 2018 roku dokument trafi do Archiwum Państwowego.

Z początkiem nadchodzącego roku jubileuszowego zostanie powołany Komitet Organizacyjny. W jego  skład wejdą historycy, regionaliści, ale też przedstawiciele szkół i przedszkoli. Tak, by lokalnych bohaterów utrwalić w pamięci najmłodszego pokolenia. Twarzą roku poświęconego Powstaniu Wielkopolskiemu będzie Jan Mertka. - Zostaną wydane materiały promocyjne, między innymi zakładki do książek z wizerunkiem Mertki, które będą rozpowszechniane w bibliotekach na terenie całej gminy. Już mamy kalendarze na 2018 rok, upamiętniający osoby i miejsca w naszej gminie związane z powstaniem – dodaje Tomasz Wojtasik. - O rocznicy będą przypominać okolicznościowe banery zawieszone w centrum Przygodzic. Obchody będą miały wyjątkowy charakter – zapewnia.

Wiosną zostanie odnowiony pomnik Powstańców Wielkopolskich stojący przed Urzędem Gminy.  Świętować będzie cała Wielkopolska. A w zasadzie już świętuje. Od połowy grudnia na wielkopolskich torach można zobaczyć pociągi, których wybrane w plebiscycie nazwy związane są z osobami lub miejscami ważnymi dla powstania. Jeżdżą po trasach, gdzie toczyły się walki. 99. rocznica rozpoczęcia Powstania Wielkopolskiego jest preludium do przyszłorocznych działań w roku stulecia zrywu. Główne uroczystości odbędą się w Poznaniu przy pomniku Powstańców Wielkopolskich. Obchody odbędą się także w Warszawie. Rozpocznie je czwartkowa msza św. oo. Dominikanów przy ul. Freta 10 o godzinie 12.00.

AW, zdjęcia UG w Przygodzicach, arch.   


Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

Reklama
Reklama
Reklama
zachmurzenie duże

Temperatura: 6°C Miasto: Kalisz

Ciśnienie: 1006 hPa
Wiatr: 23 km/h

OSTATNIE KOMENTARZE
Autor komentarza: KaliszTreść komentarza: Uśmiechajcie się brygado. Co tacy smutni? Zemsta marszałka z Poznania że udało się po latach wywalić jego kolegę ze stanowiska dyrektora okraglaka. Czego nie rozumiecie? Dla mnie to skandal.Data dodania komentarza: 12.05.2026, 21:55Źródło komentarza: Szpital w Wolicy połączy się z "Okrąglakiem"? KOMUNIKAT MARSZAŁKAAutor komentarza: D.Treść komentarza: Pamiętajcie że hulajnoga elektryczna która nie spełnia warunków ustawowych to motorower. Podobnie rower elektryczny który nie spełnia warunków to motorower. W razie przyłapania delikwenta policja ma prawo ukarać za poruszanie się niezarejetrowanym pojazdem, oraz za poruszanie się po drodze dla rowerów lub ciągu pieszo rowerowym pojazdem który nie powinien się tam znaleźć oraz za poruszanie się pojazdem bez uprawnień (chyba że dzieciaczek ma prawko na motorower). No i do tego dojdzie jeszcze opłata za poruszanie się pojazdem bez obowiązkowego ubezpieczenia komunikacyjnego. Wystarczy złapać delikwenta (zatrzymanie obywatelskie) i poczekać na przyjazd policji. Oczywiście o ile nie okaże się że gostek ma plecy;)Data dodania komentarza: 12.05.2026, 21:41Źródło komentarza: TO rozsierdziło Kaliszankę. Apel czytelniczki w sprawie elektrycznych hulajnóg i rowerówAutor komentarza: KaliszankaTreść komentarza: Nie , nie róbcie tego nie łączcie szpitala w Wolicy z Okrąglakiem w Kaliszu, my pacjenci tego nie chcemy, jedzenie z Okrąglaka jest najgorsze . Pani Minister zdrowia i rząd Tuska do dymisji zanim zniszczą większość szpitali w Polsce.Data dodania komentarza: 12.05.2026, 21:13Źródło komentarza: Szpital w Wolicy połączy się z "Okrąglakiem"? KOMUNIKAT MARSZAŁKAAutor komentarza: QqqTreść komentarza: Uśmiechajcie się brygado. PiS taki zły był to macie PO. Posłanka Pawliczak z uśmiechem da wam cukierka przed wyborami. Najważniejsze że PiS nie rządzi. I wszyscy razem: Gosia, Gosia!Data dodania komentarza: 12.05.2026, 20:53Źródło komentarza: Szpital w Wolicy połączy się z "Okrąglakiem"? KOMUNIKAT MARSZAŁKA
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama