Reklama
wtorek, 11 sierpnia 2026 20:23
Reklama
Reklama
Reklama

99 lat temu wybuchło Powstanie Wielkopolskie. Pierwszą ofiarą był Jan Mertka z Przygodzic ZDJĘCIA

99 lat temu wybuchło Powstanie Wielkopolskie. Chociaż jedyne zwycięskie, to dopiero od kilku lat jest odkrywane. Jego pierwszą ofiarą był Jan Mertka z Przygodzic, który zginął w czasie służby patrolowej granicy w Szczypiornie. Akt jego śmierci kilka lat temu odnaleziono w urzędowych kronikach. A sama gmina rok 2018 w całości poświęci Powstaniu Wielkopolskiemu. Podobnie, jak samorząd województwa wielkopolskiego.
99 lat temu wybuchło Powstanie Wielkopolskie. Pierwszą ofiarą był Jan Mertka z Przygodzic ZDJĘCIA

Odnaleziony kilka lat temu akt zgonu Jana Mertki nadal budzi wiele emocji. I przyciąga do przygodzickiego USC zainteresowanych historią Powstania Wielkopolskiego, ale też osoby szukające pokrewieństwa z mężczyzną. Dlatego gmina postanowiła wykorzystać fakt, że jej mieszkaniec to pierwsza ofiara zrywu z 1918 roku.

Według informacji zawartych w dokumencie, Jan Mertka w dniu wybuchu Powstania pełnił służbę patrolową na granicy w Szczypiornie. Został zastrzelony przez Niemców o godzinie 11.30. W odwecie powstańcy zajęli Boczków, który stał się pierwszą wyzwoloną w czasie przewrotu miejscowością. –  Akt został przetłumaczony – mówi Damian Kołacki z Urzędu Stanu Cywilnego w Przygodzicach.  - Wymagało to czasu, ponieważ dokument był sporządzony w języku niemieckim i do tego w gotyku, co nawet dla niektórych tłumaczy było problemem.

Oficjalna prezentacja odnalezionego aktu, połączona z akcją „Mertka wyjęty z szafy”, miała miejsce trzy lata temu. Kopie dokumentu, razem z tłumaczeniem, trafiły do wszystkich szkół w gminie. Teraz akt ponownie posłuży do propagowania wiedzy o samym powstaniu, jak i gminie, z której pochodził i która może poszczycić się jeszcze jednym żołnierzem walczącym w tym zrywie - Antonim Lepką z Chynowej, który spoczywa na tamtejszym cmentarzu. – Rok 2018 będzie rokiem Powstania Wielkopolskiego w naszej gminie. W ten sposób chcemy uczcić stulecie jego wybuchu – mówi Tomasz Wojtasik z Urzędu Gminy w Przygodzicach. Będzie to ostatnia okazja, by zobaczyć oryginał aktu zgonu Jana Mertki w urzędzie, w którym został sporządzony. Z końcem 2018 roku dokument trafi do Archiwum Państwowego.

Z początkiem nadchodzącego roku jubileuszowego zostanie powołany Komitet Organizacyjny. W jego  skład wejdą historycy, regionaliści, ale też przedstawiciele szkół i przedszkoli. Tak, by lokalnych bohaterów utrwalić w pamięci najmłodszego pokolenia. Twarzą roku poświęconego Powstaniu Wielkopolskiemu będzie Jan Mertka. - Zostaną wydane materiały promocyjne, między innymi zakładki do książek z wizerunkiem Mertki, które będą rozpowszechniane w bibliotekach na terenie całej gminy. Już mamy kalendarze na 2018 rok, upamiętniający osoby i miejsca w naszej gminie związane z powstaniem – dodaje Tomasz Wojtasik. - O rocznicy będą przypominać okolicznościowe banery zawieszone w centrum Przygodzic. Obchody będą miały wyjątkowy charakter – zapewnia.

Wiosną zostanie odnowiony pomnik Powstańców Wielkopolskich stojący przed Urzędem Gminy.  Świętować będzie cała Wielkopolska. A w zasadzie już świętuje. Od połowy grudnia na wielkopolskich torach można zobaczyć pociągi, których wybrane w plebiscycie nazwy związane są z osobami lub miejscami ważnymi dla powstania. Jeżdżą po trasach, gdzie toczyły się walki. 99. rocznica rozpoczęcia Powstania Wielkopolskiego jest preludium do przyszłorocznych działań w roku stulecia zrywu. Główne uroczystości odbędą się w Poznaniu przy pomniku Powstańców Wielkopolskich. Obchody odbędą się także w Warszawie. Rozpocznie je czwartkowa msza św. oo. Dominikanów przy ul. Freta 10 o godzinie 12.00.

AW, zdjęcia UG w Przygodzicach, arch.   


Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

Reklama
Reklama
Reklama

Temperatura: 19°C Miasto: Kalisz

Ciśnienie: 1023 hPa
Wiatr: 7 km/h

OSTATNIE KOMENTARZE
Autor komentarza: S1964 Treść komentarza: Co to znaczy od Państwa. Przecież Państwo rozdaje to co nam najpierw zabrało... Data dodania komentarza: 11.08.2026, 17:48 Źródło komentarza: 300 zł od państwa nie wystarczy na szkolne zakupy? Rodzice wydadzą znacznie więcej Autor komentarza: Zaniepokojony Treść komentarza: Czekamy z niecierpliwością na odczyt "tacho" z ciągnika, czy aby była przepisowa prędkość. Data dodania komentarza: 11.08.2026, 15:35 Źródło komentarza: Druga ofiara. Nie żyje dwóch młodych ludzi Autor komentarza: dd Treść komentarza: W punkt Data dodania komentarza: 11.08.2026, 14:05 Źródło komentarza: 300 zł od państwa nie wystarczy na szkolne zakupy? Rodzice wydadzą znacznie więcej Autor komentarza: Realista Treść komentarza: Płazińce nie przechodzą przez jezdnię, są bardzo ostrożne. Dlatego mieszkają tylko po jednej stronie. W przypadku chrząszczy sprawa jest bardziej złożona. Ich wybór miejsca zamieszkania to wypadkowa dbałości o zdrową dietę i ostrożności. Gdyby stale mieszkały po stronie płazińców, to w końcu nie mogłyby powstrzymać się przed nadmiernym apetytem, co odbiłoby się na ich przewodzie pokarmowym. Gdyby droga była węższa, groziłoby to samo. Dlatego optymalny dla nich wybór miejsca zamieszkania to przeciwna strona drogi o obecnej szerokości. Umysły światłych czynników przenikliwie ogarnęły wszystkie te skomplikowane zależności i podpowiedziały swoim użytkownikom rozwiązanie - Obszar Natura 2000. Data dodania komentarza: 11.08.2026, 13:59 Źródło komentarza: Te drogi też rozjeżdżają! Czytelnicy alarmują, instytucje nic nie robią
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama