Reklama
wtorek, 14 lipca 2026 10:30
Reklama
Reklama
Reklama

Sekrety Cmentarza Miejskiego w Kaliszu ZDJĘCIA

To był całkiem inny spacer, pełen refleksji, zadumy, ale też sekretów pięknego, jednego z najstarszych w Polsce kaliskiego Cmentarza Miejskiego. To była wędrówka do przeszłości. W minioną sobotę mieszkańców naszego miasta zabrał w nią dr Piotr Sobolewski, przewodnik PTTK i autor książki „Sekrety Kalisza”, który opowiadał o znamienitych kaliszanach spoczywających na tej zabytkowej nekropolii.
Sekrety Cmentarza Miejskiego w Kaliszu ZDJĘCIA

Kaliszanie przy Cmentarzu Miejskim spotkali się w sobotę poprzedzającą Wszystkich Świętych. - Spoczywają tutaj prezydenci miasta, a nie wszyscy znają tych XIX-wiecznych. Jest wiele wzruszających inskrypcji grobowych, na przykład taka jedna oryginalna, w której żona pięknie wypowiada się o mężu, a mąż równie ciepło mówi o żonie i oczywiście oboje spoczywają obok siebie. Są też groby po jednej i drugiej stronie muru dzielącego dwa cmentarze – katolicki i ewangelicki. Zdarzało się, że po jednej stronie została pochowana żona katoliczka, a po drugiej jej mąż, który był fabrykantem wyznania ewangelickiego. Spoczywają niby osobno, a zarazem wspólnie – opowiadał dr Piotr Sobolewski, przewodnik PTTK.

Nekropolia przy ulicy Górnośląskiej liczy już 212 lat. W 1787 roku, dekretem Komisji Dobrego Porządku, ograniczono pochówki w obrębie murów miejskich – w świątyniach i na przykościelnych cmentarzach, czyli na poświęconej ziemi -  i chcąc nie chcąc, kaliszanie musieli zacząć rozglądać się za miejscem na nową nekropolię.

W miejscu obecnie zajmowanym przez obecny Cmentarz Miejski nie było jeszcze wówczas miasta. Dookoła rozciągały się pola, rosły drzewa i przebiegały trakty w stronę Wrocławia i Dobrzeca. Początkowo wierni nieufnie podchodzili do nowej nekropolii. Przyzwyczajeni do tradycji nie chcieli chować swoich zmarłych poza murami miasta. Bogatsze rodziny mogły pozwolić sobie na murowany nagrobek najczęściej usytuowany przy murze cmentarza, który powstał dopiero po utworzeniu nekropolii.

Te oraz wiele innych historii kaliszanie poznali podczas spaceru z dr. Piotrem Sobolewskim, który wraz z nimi odwiedził m.in. miejsce pochówku Walentego Stanczukowskiego. Ten ożenił się z Emilią Filleborn, właścicielką znanej w Kaliszu pensji żeńskiej. Znany lekarz, społecznik i patriota, przekazał na cele dobroczynne niebagatelną wówczas kwotę 5000 rubli. Ciekawostką jest fakt, że testament miał być zrealizowany dopiero w 1995 roku. Niestety do tego czasu pieniądze zostały roztrwonione w zawierusze dziejowej.

Oprowadzający kaliszan Piotr Sobolewski we wspólnej wędrówce pokazał również miejsce pochówku Adama Chodyńskiego, polskiego prawnika, poety, historyka literatury i regionalisty. Ciekawostką był też grób Mieczysława Nałęcza Grąbczewskiego, który w latach 1889-1898 był Prezydentem Miasta Kalisza.

Na Cmentarzu Miejskim spoczywa wielu znanych kaliszan, m.in. 

Na Cmentarzu Miejskim spoczywają m.in.

Aleksander Januszkiewicz, lekarz, rektor Uniwersytetu  Stefana Batorego w Wilnie

Józef Balukiewicz, malarz, twórca obrazów historycznych

Adam Chodyński, prawnik, historyk, współzałożyciel „Kaliszanina”

Wojciech Matuszewski - burmistrz Kłodzka

Maksymilian Opieliński, prezydent Kalisza (1898–1903)

Kazimierz Mystkowski, przemysłowiec, założyciel Parowej Fabryki Pierników i  Biszkoptów w Kaliszu

Melania Parczewska, pisarka, założycielka Stowarzyszenia Narodowego Kobiet Polskich

Alfons Parczewski, prawnik, historyk, rektor Uniwersytetu  Stefana Batorego w Wilnie

Józef Radwan, prawnik, literat, drukarz, wydawca „Gazety Kaliskie”

Franciszek Reinstein, architekt, budowniczy województwa kaliskiego, Królestwa Polskiego

Walenty Stanczukowski, lekarz, założyciel Czytelni Dzieł Polskich

Halina Sutarzewicz, historyk literatury

Mieczysław Szarras, prezydent Kalisza (1924–1934)

Seweryn Tymieniecki, prawnik, numizmatyk, współtwórca Muzeum Ziemi Kaliskiej

Scholastyka Wasiłowska, matka Marii Konopnickiej

Żołnierze Legionów Polskich

Karolina Bazan, Dźwiękowy Przewodnik po kaliskich cmentarzach, fot. Karolina Bazan


Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

Reklama
Reklama
Reklama

Temperatura: 23°C Miasto: Kalisz

Ciśnienie: 1020 hPa
Wiatr: 12 km/h

OSTATNIE KOMENTARZE
Autor komentarza: Margi Treść komentarza: Oczywiście że zalać wodą wtedy przyda się w trakcie powodzi no i szuszy! Data dodania komentarza: 14.07.2026, 09:19 Źródło komentarza: Teren zaleją wodą? „Będą musieli zostać wywłaszczeni” Autor komentarza: aaa Treść komentarza: parking podziemny powinien powstać na Nowym Rynku Data dodania komentarza: 14.07.2026, 08:23 Źródło komentarza: Powstanie parking wielopoziomowy. Wykonawca wybrany Autor komentarza: Kla Treść komentarza: Zatrudniają gości z Keva albo starych.I na bezrobociu człowiek nie ma za co żyć,nawet zasiłek się nie nalezy Data dodania komentarza: 13.07.2026, 23:14 Źródło komentarza: Zwolnienia grupowe, ofert coraz mniej. Załamanie na rynku pracy? Autor komentarza: k2 Treść komentarza: Co to jest Południowa Wielkopolska? Historycznie istniał taki region jak Wielkopolska Wschodnia, geograficznie istnieje południowa Wielkopolska (każdy region ma swoją południową część), natomiast Południowa Wielkopolska to ostrowski wymysł w stylu niemieckiej archeologii. Ten dziwaczny termin został ukuty w celu zaprzeczenia istnieniu Ziemi Kaliskiej, czyli zaprzeczeniu historii także Ostrowa, przełożeniu nad nią dziedzictwa pruskiego. W żadnym razie nie powinniśmy tego powielać w Kaliszu. Jak się na to zgodzimy, to za chwilę będą zaprzeczać kilkusetletniemu istnieniu województwa kaliskiego. Oni mają swoją nie historię, tylko historyję, według której Wielkopolska powstała dopiero w wyniku Powstania Wielkopolskiego, dzięki któremu Polska stała się większa, stąd nazwa Wielkopolska. Data dodania komentarza: 13.07.2026, 22:41 Źródło komentarza: Gdzie nad wodę w regionie? To kąpieliska z pozytywną oceną sanepidu 𝐋𝐈𝐒𝐓𝐀
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama