niedziela, 22 listopada 2026 06:00
Reklama
Reklama

Tajemnicze mauzoleum i zaginione prochy legionistów

Miało upamiętnić polskich legionistów, którzy więzieni byli w obozie jenieckim w Szczypiornie i tam zginęli. Przetrwało jednak zaledwie kilka lat. Wraz z Mauzoleum Legionistów Polskich zaginęła również skrzynka z prochami siedmiu bohaterów. Odnaleziona została dopiero po… 60 latach. Ukryto ją w jednym z grobowców na Cmentarzu Miejskim. Kto dziś pamięta o tej karcie w historii miasta?  
Tajemnicze mauzoleum i zaginione prochy legionistów

Mauzoleum Legionistów Polskich w Kaliszu wzniesiono w 1932 roku. Miało upamiętniać legionistów, którzy zmarli w trakcie pobytu w obozie internowania w Szczypiornie. W utworzonym przez Niemców obozie jenieckim przebywali Rosjanie, Anglicy, Rumuni, Francuzi, Włosi i Serbowie. Od lipca do grudnia 1917 r. więziono tam również żołnierzy Legionów Polskich, których internowano po odmowie złożenia przysięgi na wierność Niemcom.

Panujące w obozie ciężkie warunki mieszkalne i socjalno-bytowe oraz stosowane represje mające doprowadzić internowanych do załamania fizycznego i psychicznego, spowodowały, że siedmiu legionistów poniosło śmierć. Na ich cześć wzniesiono mauzoleum, do którego przeniesiono prochy zmarłych. Były to prochy żołnierzy: Floriana Adamczyka, Filipa Bednarka, Karola Calka, Jana Jezierskiego, Hostopa Ochnikowskiego, Franciszka Pociosa oraz Władysława Wealtera.

Andrzej Matusiak NAC

Sama budowla postawiona była na podstawie kwadratu i wspierała się na sześciu kolumnach. Na półokrągłej kolumnadzie umieszczono napis: ,,Tu spoczywają żołnierze legionów Józefa Piłsudskiego, zmarli na posterunku walk, w obozie jeńców w 1917 roku".

Mauzoleum przetrwało zaledwie 8 lat. W 1940 roku Niemcy zniszczyli obiekt, a okalający go cmentarz zdewastowali. Trumna z prochami legionistów została albo wykradziona, albo wykupiona i ukryta; w tej kwestii źródła podają różne wersje. Odnaleziono ją po… 60 latach! Na początku lat 90. Urząd Miasta Kalisza otrzymał od kaliszanki, Janiny Nowickiej informację, że trumna z prochami legionistów znajduje się w jednym z grobowców na Cmentarzu Miejskim. Przypuszczenia te  zostały potwierdzone przez Szczepana Kaźmierczaka, administratora grobowca Rodziny Żuczkowskich, w którym to odnaleziono podczas remontu trumnę z prochami legionistów. Po potwierdzeniu autentyczności znaleziska w 2003 r. przed grobowcem postawiono tablicę z krótką informacją oraz nazwiskami siedmiu legionistów i stworzono tym sposobem w Kaliszu pierwsze, ale nie ostatnie, miejsce pamięci o legionistach.

Zniszczone mauzoleum


Przeniesienie zwłok legionistów do Mauzoleum w Kaliszu. Fot. Ryszard Szczepański za Dawny Kalisz

Dzięki staraniom Związku Inwalidów Wojennych RP w Kaliszu 10 listopada 2005 r. nastąpiło uroczyste odsłonięcie obelisku, na którym znajdują się dwie tablice upamiętniające czyny wodza legionistów Józefa Piłsudskiego i jego podwładnych oraz upamiętniające istnienie Mauzoleum Legionów Polskich. Obelisk został postawiony nieopodal wejścia do IV Liceum Ogólnokształcącego im. Ignacego Jana Paderewskiego w Kaliszu - w miejscu, gdzie niegdyś istniało mauzoleum.

Grobowiec z prochami legionistów

Katarzyna Krzywda 

Źródła: www.polskaniezwykla.pl oraz http://opencaching.pl. Zdjęcia: Narodowe Archiwum Cyfrowe, Dawny Kalisz, opencaching.pl oraz ,,Historia Kalisza na zdjęciach’’


Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

Temperatura: 3°C Miasto: Kalisz

Ciśnienie: 1009 hPa
Wiatr: 18 km/h

Reklama
Reklama
Praca w Holandii na produkcji drobiu - bez języka Praca w Holandii na produkcji drobiu - bez języka "Szukasz legalnej pracy w Holandii z zakwaterowaniem i zapewnionym transportem do pracy? Chcesz wyjechać za granicę, ale obawiasz się organizacji pobytu, kosztów mieszkania lub formalności? Z PRAMER możesz rozpocząć pracę w Holandii bez konieczności samodzielnego szukania zakwaterowania i organizowania codziennych dojazdów. Poszukujemy pracownika do firmy zajmującej się produkcją i przetwórstwem mięsa drobiowego w Stroe. DO TWOICH OBOWIĄZKÓW BĘDZIE NALEŻAŁO: - Wieszanie kurczaków na haki - Obsługa linii produkcyjnej - Praca odbywa się w temperaturze około 2-8 °C, średnia ilość godzin w tygodniu to około 40-46. ILE ZAROBISZ? €18.33 EUR brutto za godzinę + dodatki wakacyjne i urlopowe. Wynagrodzenie wypłacane jest co tydzień, dzięki czemu nie musisz czekać całego miesiąca na pierwszą wypłatę. CO ZAPEWNIAMY? - Legalne zatrudnienie – holenderską umowę o pracę - Zakwaterowanie – organizujemy miejsce zamieszkania w Holandii - Transport do pracy – zapewniamy firmowy darmowy transport - Wypłaty co tydzień - Ubezpieczenie - Regularne zjazdy do Polski - Polskojęzyczną rekrutację i pomoc KOGO SZUKAMY? - Osób gotowych do pracy przez minimum 6 miesięcy - Osób chętnych i mogących pracować z mięsem Nie masz doświadczenia w pracy za granicą? Skontaktuj się z nami i zapytaj o szczegóły stanowiska oraz wymagania. MASZ PYTANIA PRZED WYJAZDEM? To naturalne, że przed podjęciem pracy w innym kraju chcesz wiedzieć, gdzie będziesz mieszkać, jak dotrzesz do pracy, ile wynoszą koszty zakwaterowania i na jakich zasadach otrzymasz wynagrodzenie. Nie musisz podejmować decyzji w ciemno. Skontaktuj się z naszymi rekruterami, którzy przedstawią Ci warunki oferty i odpowiedzą na pytania. PRAMER Telefon: +48 511 015 331 E-mail: [email protected] Formularz zgłoszeniowy: www.pramer.pl/aplikuj --- Klauzula: Z wybranymi kandydatami skontaktujemy się w ciągu 3 dni roboczych. Praca tymczasowa w Holandii. KRAZ: 10850. Zapoznaj się z naszą polityką prywatności przed aplikowaniem."""