ZAKAZ nie działa? Wiemy, ile kopciuchów wciąż dymi

Dzisiejszego poranka jakość powietrza w Wielkopolsce jest daleka od doskonałej. W Kaliszu panuje w powietrzu wysokie stężenie pyłów PM2,5 i PM10. Mikrocząstki emitowane są do atmosfery głównie z pieców ogrzewających domy. Pod względem jakości powietrza sytuacja tej zimy i tak jest lepsza niż jeszcze kilka lat temu, kiedy smog utrzymywał się w powietrzu przez całe tygodnie, ale sytuacja odbiega od wzorowej. A wzór określają tzw. uchwały antysmogowe. Zakazują one palić w kotłach bezklasowych czyli w tzw. kopciuchach, a od 2026 roku zakaz ten został poszerzony o stare  kozy i piece kaflowe. O skuteczność ww. uchwał w Wielkopolsce pyta władze województwa radny sejmiku Łukasz Grabowski. Okazuje się, że kopciuchy nadal są popularnym źródłem ciepła.

Wg stanu na dzień 28.01.2026 r. na terenie strefy wielkopolskiej (z wyłączeniem miasta Kalisz oraz miasta Poznań) jest jeszcze 191 090 tzw. kotłów bezklasowych i 222 017, tzw. miejscowych ogrzewaczy pomieszczeń, w tym pieców kaflowych i urządzeń typu koza, spośród których część (około 10-15%) może stanowić urządzenia niespełniające wymagań rozporządzenia w sprawie ekoprojektu – odpowiada na interpelację radnego Jacek Bogusławski, członek zarządu UMWW.

Dodatkowe tysiące kopciuchów wciąć kopcą w Poznaniu i w Kaliszu.  W Kaliszu tylko w 2024 roku Straż Miejska dokonała 510 kontroli kotłów grzewczych, wykryto 174 nieprawidłowości, wystawiono 66 mandatów. Uchwała antysmogowa zatem kuleje, mimo wieloletnich starań w tym edukacji.

W latach 2022-2025 przeprowadzono kampanie informacyjnoedukacyjne w mediach, telewizji oraz rozgłośniach radiowych, dystrybuowano materiały informacyjno-edukacyjne oraz przeprowadzono liczne konferencje o tematyce jakości powietrza oraz uchwał antysmogowych, o łącznym koszcie 2 014 436,44 zł – informuje Jacek Bogusławski.

Samorządy oferują też dotacje do wymiany źródła ciepła. W samym tylko Kaliszu z takiego dofinansowania skorzystały setki mieszkańców. Dzięki temu problem smogu się zmniejszył, ale sytuacja jest jeszcze daleka od ideału opisanego w uchwałach.

Wielkopolska nie jest wyjątkiem na tle kraju. Już w październiku 2025 roku Najwyższa Izba Kontroli wskazywała na niską skuteczność ustaw antysmogowych w innych województwach w Polsce.